خوزستان، بی‌تردید قلب تپنده صنعت نفت، گاز و انرژی ایران است؛ استانی که نام آن با چاه‌های نفت، پالایشگاه‌ها، مجتمع‌های پتروشیمی، خطوط انتقال انرژی و بزرگ‌ترین سرمایه‌های ملی گره خورده است. بخش قابل توجهی از نفت و گاز کشور از این سرزمین استخراج و فرآورش می‌شود و سهم خوزستان در تأمین انرژی، ارزآوری و اقتصاد […]

خوزستان، بی‌تردید قلب تپنده صنعت نفت، گاز و انرژی ایران است؛ استانی که نام آن با چاه‌های نفت، پالایشگاه‌ها، مجتمع‌های پتروشیمی، خطوط انتقال انرژی و بزرگ‌ترین سرمایه‌های ملی گره خورده است. بخش قابل توجهی از نفت و گاز کشور از این سرزمین استخراج و فرآورش می‌شود و سهم خوزستان در تأمین انرژی، ارزآوری و اقتصاد ملی بر کسی پوشیده نیست. با این همه، سال‌هاست پرسشی ساده اما اساسی ذهن مردم این استان را به خود مشغول کرده است؛ چرا استانی که مهم‌ترین نقش را در تولید انرژی کشور ایفا می‌کند، خود از دسترسی مستمر به بنزین باکیفیت و استاندارد محروم مانده است؟
این پرسش، صرفاً یک مطالبه احساسی یا منطقه‌ای نیست، بلکه دغدغه‌ای است که هر روز هزاران راننده و مالک خودرو آن را با تجربه‌ای عینی لمس می‌کنند. بسیاری از شهروندان خوزستانی می‌گویند به محض عبور از اندیمشک و ورود به استان لرستان، کیفیت سوخت عرضه‌شده در بسیاری از جایگاه‌ها به‌طور محسوسی تغییر می‌کند. بنزین تولیدی پالایشگاه شازند اراک که در بخش قابل توجهی از جایگاه‌های آن منطقه عرضه می‌شود، به دلیل برخورداری از استاندارد یورو ۴ یا بالاتر، عملکرد متفاوتی را برای خودرو به همراه دارد. موتور نرم‌تر کار می‌کند، شتاب خودرو بهتر می‌شود، صدای موتور کاهش می‌یابد و احساس رانندگی روان‌تر کاملاً قابل لمس است.
در مقابل، بسیاری از رانندگان در خوزستان از عملکرد متفاوت خودروهای خود هنگام استفاده از بنزین توزیعی در استان گلایه دارند. هرچند عملکرد موتور به عوامل مختلفی از جمله وضعیت فنی خودرو، کیفیت روغن، سلامت سیستم سوخت‌رسانی و شرایط نگهداری وابسته است، اما کیفیت بنزین و عدد اکتان مناسب نیز یکی از عوامل مهم در احتراق صحیح و عملکرد بهینه موتور به شمار می‌رود. استفاده مداوم از سوختی که با نیاز خودروهای امروزی همخوانی کمتری داشته باشد، می‌تواند موجب افزایش مصرف سوخت، افت توان موتور، افزایش استهلاک قطعات و تحمیل هزینه‌های اضافی تعمیر و نگهداری شود.
از سوی دیگر، موضوع تنها به خودروها محدود نمی‌شود. کیفیت سوخت، ارتباط مستقیمی با کاهش آلاینده‌های زیست‌محیطی نیز دارد. هرچه کیفیت بنزین بالاتر باشد، احتراق کامل‌تر انجام می‌شود و میزان انتشار برخی آلاینده‌ها کاهش می‌یابد. این موضوع برای استانی مانند خوزستان که سال‌ها با مشکلات متعدد زیست‌محیطی از جمله آلودگی هوا، گرد و غبار و فعالیت صنایع بزرگ دست‌وپنجه نرم می‌کند، اهمیتی دوچندان دارد. ارتقای کیفیت سوخت، علاوه بر حفظ سرمایه‌های مردم، می‌تواند گامی در جهت بهبود کیفیت هوا و سلامت عمومی نیز باشد.
آنچه بیش از هر چیز موجب شکل‌گیری گلایه در میان شهروندان شده، احساس نابرابری در توزیع امکانات است. مردم می‌پرسند چگونه استانی که بار اصلی تولید نفت، گاز و فرآورده‌های انرژی کشور را بر دوش می‌کشد، باید در بهره‌مندی از یکی از ابتدایی‌ترین خدمات مرتبط با همین صنعت، در جایگاهی پایین‌تر از برخی استان‌های دیگر قرار گیرد؟ آیا سزاوار نیست مردمی که سال‌ها پیامدهای فعالیت‌های گسترده صنعت نفت، از آلودگی‌های زیست‌محیطی گرفته تا استهلاک زیرساخت‌ها، را تحمل کرده‌اند، دست‌کم از سوختی باکیفیت و مطابق استانداردهای روز برخوردار باشند؟
این مطالبه، مطالبه‌ای سیاسی یا غیرواقع‌بینانه نیست؛ بلکه خواسته‌ای منطقی و در راستای تحقق عدالت در توزیع خدمات عمومی است. همان‌گونه که شهروندان سراسر کشور حق دارند از خدمات استاندارد بهره‌مند شوند، مردم خوزستان نیز انتظار دارند کیفیت سوخت توزیعی در استانشان با استانداردهای روز صنعت پالایش کشور همخوانی داشته باشد.
از وزارت نفت، شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده‌های نفتی ایران و مدیران مرتبط انتظار می‌رود ضمن شفاف‌سازی درباره کیفیت بنزین توزیعی در استان خوزستان، منشأ تفاوت‌های احتمالی را برای افکار عمومی توضیح دهند و در صورت وجود ظرفیت‌های لازم، برنامه‌ای مشخص برای افزایش سهم بنزین استاندارد در جایگاه‌های سوخت این استان ارائه کنند. اطلاع‌رسانی شفاف و پاسخگویی به مطالبه مردم، می‌تواند بسیاری از ابهامات موجود را برطرف کند.
خوزستان تنها استانی نیست که نفت تولید می‌کند؛ اما بدون تردید مهم‌ترین و اثرگذارترین استان در صنعت انرژی ایران است. از همین رو، انتظار می‌رود مردم این سرزمین نه‌تنها در تولید ثروت ملی پیشگام باشند، بلکه در بهره‌مندی از دستاوردهای همان صنعت نیز در جایگاهی شایسته قرار گیرند. عدالت زمانی معنا پیدا می‌کند که ساکنان پایتخت انرژی ایران، از خدماتی هم‌سطح با جایگاه راهبردی استان خود برخوردار باشند. تأمین پایدار بنزین استاندارد، نه یک امتیاز ویژه، بلکه حقی است که انتظار می‌رود برای مردم خوزستان به رسمیت شناخته شود.
البته پس از اعتراض های بیشمار مردم نسبت به عرضه بی کیفیت بنزین در پایتخت انرژی کشور ،مدیر عامل شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی منطقه اهواز گفت:بزودی بنزین یورو ۴ وارداتی در جایگاه‌های سوخت اهواز عرضه می‌شود.وی گفت: با هدف پاسخگویی به نیاز مصرف‌کنندگان، کاهش آلاینده‌های زیست‌محیطی و  بهبود عملکرد خودرو‌ها بنیزین بورو ۴ وارداتی همزمان با توزیع در کلانشهر‌ها در جایگاه‌های سوخت اهواز عرضه خواهد شد.
البته در ادامه اعتراض های بیشمار مردم ،روابط عمومی استانداری خوزستان طی خبری اعلام کرد که سید محمدرضا موالی‌زاده استاندار خوزستان با برگزاری نشست‌های تخصصی و انجام رایزنی‌های مستمر با مدیران پالایشگاه آبادان و شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی، روند بازگشت تولید این فرآورده استاندارد را با جدیت پیگیری کرده است.
بر اساس نتایج این پیگیری‌ها، پیش‌بینی می‌شود طی روز‌های آینده تولید بنزین یورو ۴ در پالایشگاه آبادان از سر گرفته شده و امکان تأمین پایدار این سوخت برای استان خوزستان، به‌ویژه کلان‌شهر اهواز، فراهم شود.
اما با گذشت بیش از یک ماه هنوز در طی روزهای آینده انگار نرسیده و مردم همچنان نسبت به عرضه بی کیفیت بنزین معترض هستند.
سردبیر روزنامه وحدت